Dane jest równanie 3x−61=x−145x,gdzie x≠36 i x≠14. Wyznacz wszystkie rozwiązania tego równania należące do przedziału(78,+∞).
Rozwiązanie krok po kroku
Klasycznie: mnożenie na krzyż → równanie kwadratowe → przedział
Pierwiastki 36 i 14 są wykluczone z dziedziny, ale rozwiązania 57 i 32 są od nich różne - oba są dopuszczalne, a do przedziału należy tylko większe.
Krok 1. Dane
równanie wymierne z wykluczeniami dziedziny
3x−61=x−145x,x≠36,x≠14
Krok 2. Sprowadzenie do postaci ogólnej
Ax2+Bx+C=0
1(x−14)=5x(3x−6)
iloczyn skrajnych = iloczyn środkowych - mnożymy licznik jednej strony przez mianownik drugiej
1x−14=15x2−30x
po lewej a⋅x−a⋅r, po prawej 5x⋅3x−5x⋅6
0=15x2−30x−1x+14
przenosimy wszystko na prawą stronę i porządkujemy względem potęg x
15x2−31x+14=0
5q+a=30+1=31 to współczynnik przy x
A=15,B=−31,C=14
Krok 3. Pierwiastki równania kwadratowego
Δ=B2−4AC,x=2A−B±Δ
Δ=(−31)2−4⋅15⋅14
do wzoru na deltę wstawiamy współczynniki A, B, C z kroku 2
Δ=961−840=121
delta jest dodatnia, więc równanie ma dwa pierwiastki
Δ=11
podstawiamy do wzoru na pierwiastki; −B=31, 2A=30
x=3031±11
obliczamy oddzielnie dla znaku − i +, a ułamki skracamy
x=57∨x=32
Krok 4. Wybór rozwiązań z przedziału
(78,+∞)
32<78<57
granica przedziału leży między pierwiastkami - mniejszy odpada, większy należy do (78,+∞)
x=57
Najczęstsze pomyłki: (1) zgubienie znaku przy przenoszeniu wyrazów na jedną stronę; (2) podanie obu pierwiastków bez sprawdzenia, czy należą do przedziału (78,+∞); (3) wpisanie granicy przedziału jako rozwiązania (przedział jest otwarty).